प्रेम

प्रेम कम्जोरी होइन प्रेरणा हुन ुपर्छ
विवाह बन्धन होइन गहना हुनु पर्छ
जो प्रेमलाई कम्जोरी र विवाहलाई बन्धन ठान्छ
उसको मृत्युको घोषणा हुनु पर्छ ।

छोराहरु

सानो हुँदा छोराहरु पापा–मामुको सन बन्छु भन्छन्
पन्ध्र वर्ष नपुगिञ्जेलसम्म साँच्चै सज्जन बन्छु भन्छन्
तर जब पन्ध्र बर्षबाट उकालो लाग्छन् नि ?
कानमा मुन्द्रो झुण्ड्याईवरि अब डन बन्छु भन्छन् ।

छोरालाई अर्ति

छोरा,
मैले र तिम्रो शिक्षकले
तिम्रो कुनै गल्तीमा
एक थप्पड मात्रै लगाएछौं भने पनि
तिमी चुप नबस्नु
ति खिरिला हातहरुलाई बनाएर कटारी
धसी दिए हुन्छ हाम्रो छातिमा
किनकी
तिमीलाई तर्साएर आफ्नो वसमा पार्ने कुचेष्टा
धेरै खतरनाक हुन्छ हाम्रो मृत्युभन्दा
र, सम्झनु
तिम्री आमा र शिक्षिकाले पनि
तिमीमाथि हात उठाउन सक्छन्
तर ति हातहरुले तिमी माथि
अधिकार होइन प्रेम खोजिरहेको हुन्छ
त्यसैले
जब उठ्छन् ती हातहरु तिमीमाथि
अनि विस्तारै तानेर आफू तिरै
पातला ओंठहरुको बीचमा राखेर
गहिरो म्वाई खाइदेऊ एकफेर ।

म कठपुतली

मैले बाँचेको जिन्दगी
मेरै हो भनेर घमण्ड गर्नु
सबैभन्दा ठूलो मुर्खता रहेछ
बल्ल थाहा पाउँदैछु आज ।

कि मेरो जन्म नै मेरो रोजाइको थिएन भने
अरु कसरी हुन्छ मेरो ?
अरुबाटै राखिएको नाम/अरुबाटै जोडिएको जात
अरुबाटै सिकेको भाषा/अरुबाटै बुझेको संस्कृति
र, अरुबाटै थोपरिएको झटो राष्ट्रियता अनि एतिहास
साँच्चै म, ‘म’ होइन
मात्र कठपुतली रहेछु
नचायो नाची दिने
बोलायो बोली दिने ।

मलाई लाग्थ्यो म बढ्दैछु
तर कहाँ हुनु र ?
नियन्त्रण पो बढेको रहेछ म माथि
यसो गर/उसो नगर
यो खा/त्यो नखा
यस्तो ला/उस्तो नला
उता जा/त्यता नजा
यस्तो पढ्/त्यस्तो नपढ्
यस्तो लेख/त्यस्तो नलेख
यसलाई मान/त्यसलाई नमान्
यो आफ्नो/त्यो बिरानो
अरे यार !
यो कस्तो नियती
थुइक्क साला एउटा कठपुतली जिन्दगी ।

र, आज धमिराले भित्र भित्रै खाइसकेको
चैते हुरीको खजाना
अर्थात कथित राज्य
थमाएर हातमा जाबो एउटा नागरिक्ता

कविता

रक्सी र आदिवासी
कसले पिएको छैन रक्सी यहाँ ?
जनै धारीदेखि सनाही धारीसम्म
दरवारदेखि फुटपाथसम्म
पुजारीदेखि भुजारीसम्म
पण्डितदेखि यजमानसम्म
र,
लुकेर प्यूँनेदेखि फुकेर प्यूँनेसम्म
तर पनि ए आदिवासी !
किन तिम्रो नाम मात्र जोडिन्छ हँ रक्सीसँग ?

कविता

कविलाई अर्ति
दुनियाँमा मनैदेखि चिनेका
अनुहारले चिनेका,
र,
नामले मात्र चिनेका
कति होलान् मान्छेहरु
एक, दश, सय, हजार वा दश हजार ?
पक्कै यहाँभन्दा बढी नहुन सक्छ
त्यसैल,े ए मूर्ख कवि !
दुनियाँको पिछा छोडेर आफै भित्र पस्
र,
लेख कालजयी कविताहरु ।

मुक्तक

           स्वार्थ
तिमी पछडि नै बस म अगाडि बढ्छु
तिमी बाहिरै बस म भित्रै पस्छु
जब सुस्त–सुस्त निस्किएला बाघ
तिमीलाई बाघ तिरै धकेलेर म टाप कस्छु ।